click below
click below
Normal Size Small Size show me how
M1_levenscyclus
| Question | Answer |
|---|---|
| Innervatie urinewegen en hoogte wervelkolom: somatisch = ⦠sympathisch = ⦠parasympathisch = ⦠| n. pudendus (S2-4) n. hypogastricus (Th10-L2) n. pelvicus (S2-4) |
| somatische aansturing urinewegen spier: | contractie urethrale sfincter, bewust |
| sympathische aansturing urinewegen spier: | contractie interne sfincter (blaasbodem) relaxatie blaas onbewust |
| parasympathische aansturing urinewegen spier: | contractie detrusor relaxatie urethra en blaasbodem onbewust |
| wat gebeurt er bij detrusor sfincter dyssynergie? | sfincter kan niet ontspannen â> mictie kan niet plaatsvinden â> verhoogde druk in de blaas â> urine hoopt op in de nieren (hydronefron) |
| voetheffersparese en plasklachten, waar moet je aan denken? | compressie cauda equina, medisch spoedgeval (uitval n. pudendus en n. pelvicus) |
| wat is de detrusorspier? | spier in de blaaswand |
| snelheid blaas vullen | 2-5 mL/min |
| waarom komen mannen vaak laat met klachten van BPH? | het is een proces wat langzaam erger wordt, de detrusorspier wordt sterker om de klachten tegen te gaan. Daardoor krijg je op den duur een overactieve blaas wat klachten geeft |
| kans op blaas maligniteit bij hematurie? | 10% |
| waar zit het probleem bij stress incontinentie? | sfincter, bekkenbodem |
| waar zit het probleem bij urgency incontinentie? | blaas |
| belangrijke vraag om onderscheid te maken tussen een urinewegprobleem of hartfalen bij nycturie: | hoeveel (mL) plast u? |
| plasklachten komen vaker voor bij mensen met prostaatkanker dan bij mensen zonder | onjuist! Komt evenveel voor bij mensen zonder kanker |
| prostaatkanker groeit meestal in de ⦠zone en is de vorm ⦠| perifere adenocarcinoom (klier) |
| verhoogde druk bij flowmetrie, welk probleem? | obstructie |
| lage druk bij flowmetrie, welk probleem? | detrusorproblematiek (DM, perifere neuropathie) |
| medicatie bij opslag probleem: | anticholinergicum bèta-agonist |
| medicatie bij lozingsprobleem: | alfa-blokker 5 alfareductaseremmer |
| recidiefrisico nierstenen | 50% 5-10 jaar 75% 20 jaar |
| belangrijkste bestanddeel nierstenen: | calcium (80%) |
| belangrijk voor preventie nierstenen: | meer drinken, minder vlees eten |
| klachten nierstenen: | koliekpijn, hematurie, koorts |
| locatie niersteen + locatie pijn UPJ = ⦠over iliacale vaten = ⦠UVJ = ⦠| flank, testikel flank, RLQ RLQ, uitstraling van scrotum of vulva |
| kans dat steen er vanzelf uit komt bij niets doen: | 30% UPJ 60% iliacale vaten 90% UVJ |
| enige beeldvorming die nierstenen kan aantonen: | CT |
| beste pijnmedicatie bij nierstenen: | NSAIDâs |
| specifieke klacht babyâs UWI: | dehydratie en braken |
| belangrijk om bij kinderen met een UWI aandacht aan te besteden: | plasgedrag |
| bij welke grade van vesico-ureterale reflux krijg je dilatatie van de urinewegen? | grade 3 |
| hoeveel % van de niet-ingedaalde testi zijn palpabel? | 80% |
| welke invloed heeft een niet-ingedaalde testis op de fertiliteit? | negatief. Minder Sertoli en Leydig cellen. Verlaagd inhibine B en verhoogd FSH |
| kans op testiscarcinoom bij niet-ingedaalde testis? | 2-5x verhoogd intra-abdominaal is dit zelfs 17x verhoogd |
| wat is het frenulum? | ventrale verbinding van glans naar preputium |
| volume testis? welke ligt lager? | 17-25 mL links |
| wat doen de klieren van Cowpur? | produceren voorvocht, optimaliseren pH in urethra |
| welk deel vegetatieve zs zorgt voor erectie? | parasympathicus |
| naar welke lymfeklieren draineren de testi? en de huid van de scrotum? | para-aortaal lies |
| weg van de zaadcel vanaf productie tot buiten: | tubuli seminiferie-rete testis-epididymis-ductus deferens-zaadblaasjes-prostaat-urinebuis |
| wat gaat vaak samen met een hypospadie (urethra mond uit aan ventrale zijde)? | ventrale kromstand |
| wat is epispadie? | urethra mondt uit dorsaal |
| behandeling phimosis: | corticosteroïdenzalf + oefenen |
| complicatie van paraphimosis/Spaanse kraag: | necrose |
| welke hernia komt het meeste voor? | indirecte hernia inguinalis |
| locatie herniaâs: indirecte hernia inguinalis = ⦠directe hernia inguinalis = ⦠hernia femoralis = ⦠| lateraal van a. en v. epigastrica inferior mediaal van a. en v. epigastrica inferior mediaal van a. en v. femoralis |
| welke hernia komt voornamelijk voor bij vrouwen? | hernia femoralis |
| via welke weg ontstaat indirecte hernia inguinalis? | lieskanaal richting scrotum |
| via welke weg ontstaat directe hernia inguinalis? | defect fascia in buikwand |
| typische patiënt directe hernia inguinalis: | oude man met zwakke buikwand |
| hoe ligt hernia femoralis t.o.v. ligamentum Poupart? | caudaal |
| welke hernia heeft de grootste kans op strangulatie? | hernia femoralis |
| voor diagnose liesbreuk gebruik je: | de Valsalva manoeuvre |
| Icterus door direct bilirubine komt door hemolyse | ONJUIST Direct bilirubine = geconjugeerd (wateroplosbaar) en is al verwerkt door de lever. Bijvoorbeeld obstructie Indirect bilirubine = ongeconjugeerd. Moet nog naar de lever. Dit kan wel icterus door hemolyse geven |
| wat is cryptorchidie? | niet-ingedaalde testikel |
| wat is orchitis? veel voorkomende oorzaken? | ontsteking teelbal(len) Bofvirus of bacteriële infectie |
| wat is de ziekte van Peyronie? | dorsale kromming van de penis door littekenweefsel in corpora cavernosa (microtraumata) |
| welke kant meestal plexus pampiniformis? | 90% links komt door de manier waarop de vena testicularis in de vena renalis uitmondt (onder hoek van 90 graden). de rechter vena testicularis mond uit in de IVC |
| wat is het teken van Prehn? | pijnverlichting door het heffen van de testis. bij epididymitis |
| waar zaait testiscarcinoom naar uit en in welke leeftijd? | para-aortaal 15-40 jaar |
| maligniteit scrotumhuid of penis zaait uit naar? | liesklieren |
| welke houding voor RT is het fijnst voor mensen met coxartrose? en welke voor gezonde mensen? | staand linker zijligging |
| welke ani sfincter is bewust te besturen? | m. sfincter ani externus |
| wat deelt het anale kanaal op in twee zones? | linea dentata van Morgagni |
| wat is oxyuriasis? | aarsworm (kinderen) |
| SOA blaasjes op huid en slijmvliezen | herpes genitalis |
| SOA oudachtige afscheiding, krabeffecten | gonorroe |
| SOA bloedachtige afscheiding, krabeffecten | chlamydia |
| SOA bloemkoolachtige verhevenheden | condylomata acuminata |
| kun je bij RT de zaadblaasjes voelen? | normaal niet |
| zwangerschapsduur fundushoogte halverwege navel en xiphoid? | 32 weken |
| met welke handgrepen kun je de mate van indeling van de foetus bepalen? | Leopold 3 en 4 |
| definitief in partu als: | ontsluiting 4 cm |
| grootste diameter foetale caput is bekkeningang gepasseerd. welk vlak: | Hodge 3 |
| wanneer doe je POVIAS en wanneer kunstmatig breken vliezen? | POVIAS tussen de weeën door vliezen breken tijdens een wee |
| wanneer post-partus fluxus? | >1000 mL |
| fundushoogte thv navel: | 24 weken |
| hoe lang duurt de latente fase van de partu? | kan wel 12-24 uur |
| normale hartslag foetus: | 110-150 bpm minimaal 30 seconden luisteren |
| wanneer na elke wee cortonen controleren? | uitdrijvingsfase |
| wat weet je als er sprake is van caput succedaneum? | goede weeënkracht (je mag het geen caput succ noemen als de weeën nog in tact zijn) |
| wat gebeurt er bij een staand hoofd? | hoofd veert niet meer terug â> ga over van persen naar zuchten |
| fundushoogte na geboorte: | onder of thv de navel. hoger = nog rest placenta aanwezig, bloeding, atone uterus |
| 4 Tâs postpartum fluxus: | - achtergebleven weefsel - onvoldoende contractie - trauma - laag tromboâs |
| insnijden = doorsnijden = | hoofdje is zichtbaar maar zakt terug na wee grootste diameter van het hoofdje passeert de introitus/bekkenbodem |
| hoe lang duurt het kraambed (fase 4 van baring) | 6 weken (ontzwangeren kan wel 6 maanden duren) |
| bevallen na start meepersen binnen: | 1 uur (nullipara) half uur (multipara) mag langer duren zo lang er progressie is |
| eerste signaal dat de baring op gang komt: | dalende glucosespiegel kind (gebruikt 15% van de stofwisseling van moeder) â> ACTH â> cortisol â> progesteron in placenta daalt â> oestrogeen stijgt â> oxytocinegevoeligheid omhoog |
| weeën worden gestimuleerd door: | oxytocine |
| bij schouder persen of zuchten? | voorste schouder persen, achterste schouder zuchten |
| hoofdje neerwaarts trekken risico: | Erbse parese (plexus brachialis afscheuren) |
| geboorte placenta wanneer? welke handgreep gebruik je om te checken of placenta in onderste segment ligt? | 10-30 minuten Küstner |
| risico trekken van de navelstreng bij moeder en scheppende beweging bij handgreep van Baer: | inversio uteri |
| atone uterus stappenplan: | 1) kind aanleggen 2) uterusmassage 3) oxytocine 4) laten plassen bij volle blaas |
| Fluxus postpartum stappenplan: | 1) atonie uterus 2) ruptuur 3) stollingsprobleem |
| kleur vliezen, troebel: groen: | infectie meconiumhoudend vruchtwater |
| wanneer episiotomie: 2de graads ruptuur: 3de graads ruptuur: | dreiging totaal ruptuur perineale spieren kapot, anale sfincter oké beide kapot |
| normale positie van hoofdje bij inwendige spildraai: | kleine fontanel op 12 uur onder symfyse |
| Braxton-Hicks contractie | minder heftig dan wee, onregelmatig, leidt niet tot ontsluiting |
| uitrekenen datum: | termijnecho (meest betrouwbaar tot 15 weken) 9 maanden + 7 dagen na eerste dag laatste menstruatie 280 dagen |
| nekplooimeting voor syndromen: | Down (21), Edward (18), Patau (13) |
| urticariële plaques (PUPPP)? | â> krabeffecten. onschuldig! |
| jeuk + cholestase | pathologisch |
| spider naevi: petechiae: | wegdrukbaar, onschuldig niet wegdrukbaar, pathologisch, kan door HELLP |
| primaire herpes infectie: | contra-indicatie voor vaginale baring (niet bij recidief) |
| discongruentie fundushoogte: | >2 weken afwijking |
| wanneer kun je Doppler horen? | vanaf 10 weken |
| wat meet je bij CTG? | hartactiviteit kind + weeënactiviteit moeder |
| gecompliceerde deceleratie: | >60 seconden en >60 bpm daling |
| late deceleratie: | <2 slagen per minuut totaal verlies variabiliteit |
| wat is belangrijk bij ontsluiting van 4 cm? | dat het vanaf nu met minimaal een centimeter per uur vordert |
| moulage = | het over elkaar heen schuiven van foetale schedel tijdens bevalling |
| wanneer moet je NIET toucheren: | vruchtwaterverlies <37 weken |
| vroegtijdig gebroken vliezen: voortijdig gebroken vliezen: | <37 weken 37-42 weken (zonder weeën) |
| gevolg uitgezakte navelstreng: | vaginale partus is niet mogelijk als nu de vliezen breken |
| normaal vruchtwater | 0,5 L helder of grijs/wit met vlokjes |
| na vliezen breken bevalling komt niet op gang, wanneer naar ziekenhuis? | 24 uur |
| afscheiding bij: Candida Bacteriële vaginose Trichomonas Chlamydia Gonorroe | C: wit, brokkelig BV: Glue cellen, rotte vis geur T: geelgroen, stinkend, belletjes Chl: asymptomatisch G: geelgroen |
| is een cyste in ovaria altijd pathologisch | nee, klein is normaal. follikelcyste gaat vaak spontaan in regressie. corpus luteum cyste soms maar kan wel symptomen geven |
| symfyse definitie | verbinding tussen twee schaambeenderen (os pubis) |
| diepste punt buikholte waar grenst dit aan? | Cavum Douglasi fornix posterior |
| cervix binnenzijde epitheel uterus epitheel | cervix: plaveiselepitheel endocervix: cilinderepitheel vagina/uterus: cilinderepitheel |
| slijmcyste in ectropion | ovula Nabothii |
| wanneer laat je een verblijfskatheter achter? bij > mL? | >500-750 mL |
| contra-indicaties voor inbrengen katheter | - stolsel retentie - vergrote prostaat - externe sfincter - urethra strictuur - phimosis |
| (belangrijkste) complicaties verblijfskatheter | 1) UWI (5% per dag) 2) paraphimosis (Spaanse kraag) 3) strictuur (biofilm met kristal aanslag) 4) reactieve polyurie na forse urineretentie (zeldzaam, ernstig, vaak self-limiting, wel opname) |
| alarmsymptoom reactie polyurie | nachtelijke incontinentie |
| pyelonefritis verwekker | E. coli |
| mechanisme achter urge incontinentie | toegenomen prikkelbaarheid van de blaas. oorzaak vaak onbekend |
| reflex incontinentie mechanisme | neurologische oorzaak (DM, spina bifida, dwarslaesie), verbinding tussen blaas en hersenen is verstoord |
| pijnloos bloed (macroscopisch) in de urine, je denkt aan: wat is voor dit ziektebeeld een grote risicofactor? | blaaskanker roken |
| waarom is het belangrijk om naar rugpijn te vragen bij plasklachten? | metastase prostaat |
| wat vind je met een verhoogde PSA? | vergrootte prostaat, alle oorzaken |
| welk teken kan bij LO bij urinesteen? | druk- of slagpijn in nierloge |
| enige hoog sensitieve beeldvorming voor nierstenen? | CT |
| welk middel kun je geven bij nierstenen om de lozing te bevorderen? welke pijnstiller werkt goed? | alfablokker tamsylosine diclofenac |
| hoe moet je viagra innemen? | op een lege maag |
| beleid bij vaginisme? | pijnverbod |
| Balanitis = | ontsteking eikel en vaak ook de voorhuid (vaak door Candida) >85 jaar vaker bij onbesneden mannen |
| condylomata acuminata | anogenitale wratten HPV 6 en 11 bloemkoolachtig self limiting maar kunnen lang persisteren (hygiëne en evt. podofyllotoxine) 90% verdwijnt spontaan <2 jaar incubatietijd van maanden levenslang besmettelijk |
| PPP | pearly penile plaques krans rond de corona onschuldig 20-30% van de mannen |
| herpes genitalis | vaak asymptomatisch pijnlijke vesikels koorts HPV-2 (koortslippen is 1) |
| morbus zoon morbus queyrat | mat, corticoâs glanzend, plaveiselcelcarcinoom in situ |
| peniscarcinoom | 1 nodus plaveiselcelcarcinoom HPV 16 en 18 |
| HPV vaccinatie | gardasil 9 |
| syfilis | (treponema pallidum) 1) pijnloze ulcus 2) algemene klachten 3) orgaanlues penicilline |
| molluscum contagiosum | waterwratjes |
| lichen sclerosus lichen planus | witte, atrofische, verlittekende huid paars/rode erosieve laesies |
| wat kan een urine dipstick? | UWI uitsluiten |
| onverklaarbare of recidiverende urologische klachten: | ketaminegebruik |
| meest voorkomende vorm van niercelcarcinoom: | heldercellig |
| cystitis altijd behandelen met AB? | nee, soms wel. bij mannen altijd |
| varicocele gradering: | 1: palpabel bij Valsalva 2: palpabel in rust 3: zichtbaar en palpabel in rust |
| spermatocele | zwelling van zaadvocht in epididymis pijnloos los van testis |
| hydrocele | pijnloos rondom de testis (tussen tunica vaginalis en testis) transilluminatie positief |
| varicocele | zak met wormen 90% links erger bij Valsalva |
| epididymitis | eenzijdige scrotale (erge) pijn SOA teken van Prehn |
| testistumor | pijnloos zaait snel uit! vandaag nog doorsturen |
| testistorsie | acuut hevige pijn hoogstaande testis |
| hoeveel % van de vrouwen heeft een uterus in RVF | 20% |
| cavum Douglasi | excavatio retrouterina |
| hoe ziet trichomonas eruit | aardbei-aspect |
| ovula Nabothi | kleine, goedaardige, met slijm gevulde cyste op de cervix |
| welke bacterie leidt tot een lage pH in de vagina? | Lactobacillus |
| BVO cervix uitslagen | pap 0: niet te beoordelen pap 1: normale cellen pap 2-5: afwijkende cellen |
| afwijkende cervixcellen onder microscoop uitslagen: | CIN 1: lichte dysplasie CIN 2: matige dysplasie CIN 3: ernstige dysplasie |
| hoe lang kan het duren van een cervixcarcinoom in situ - cervixcarcinoom? | 8-15 jaar |
| diepste punt van de vagina | fornix posterior |
| wie geeft de doorslag bij verschil van mening bij kind tussen 12-16 jaar? | kind |
| kun je een spiraal plaatsen bij een SOA of PID? | nee! pas na de behandeling |
| welke spieren vormen de m. levator ani? | m. illiococcygeneus en m. pubococcygeus |
| vesicocele? rectocele? | prolaps voorwand vagina prolaps achterwand vagina |
| welke cellen omringen de oöcyten? | pregranulosacellen |
| wand van follikel bestaat uit granulosa en theca cellen. deze transformeren naar: | lutheïne cellen (worden endocrien) |
| functie progesteron effect hormonen op hypofyse | bereidt endometrium voor op implantatie bevruchte eicel negatieve feedback, geen rijping nieuw follikel |
| luteolyse â> | (einde menstruele cyclus) corpus albicans |
| hoe lang duurt luteale fase | 13 dagen |
| oestrogeen | proliferatie endometrium LH en FSH piek |
| progesteron | behoud endometrium inhibitie LH en FSH |
| welke hormonen stimuleert LH en FSH afgifte? | GnRH |
| hoe vaak per jaar heeft een 3-jarige en luchtweginfectie? en hoe vaak per dag hoesten? | 4-10x tot wel 30x |
| âs nachts hoesten doet je denken aan: | astma |